**၂၀.၀၅.၂၀၂၆ ** ဖင်လန်သတင်းစာများ၏ ခေါင်းစီးသတင်းများ

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ထုတ် ဖင်လန်သတင်းများကို ခေါင်းကြီးပိုင်းနှင့် ကဏ္ဍအလိုက် မြန်မာ့သတင်းစာ တင်ဆက်မှုပုံစံဖြင့် ပြန်လည်ပြင်ဆင် ရေးသားပေးထားပါသည်။

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

(၁) ဖင်လန်အလုပ်သမားစျေးကွက် အခြေအနေဆိုးရွားနေမှုကြောင့် အလုပ်ရရှိခြင်းကပင် သတင်းထူးဖြစ်လာ

ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ အလုပ်အကိုင်စျေးကွက် မည်မျှအထိ အခြေအနေဆိုးရွားနေသလဲဆိုလျှင် နိုင်ငံသားတစ်ဦး အလုပ်အကိုင်ရရှိသွားခြင်းကိုပင် အမျိုးသားနေ့စဉ်သတင်းစာကြီးဖြစ်သော Helsingin Sanomat က အထူးသတင်းဆောင်းပါးတစ်ရပ်အဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ရသည်.

square one သို့ ပြန်ရောက်ရသည့် အခက်အခဲ ဂျူလီယာ တွိုင်ဗိုနင် (Julia Toivonen) ဆိုသည့် အမျိုးသမီးသည် ၄၂၅ ရက်ကြာ အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်နေခဲ့ပြီး ကုမ္ပဏီပေါင်း ၂၉၅ ခုသို့ အလုပ်လျှောက်လွှာများ တင်သွင်းခဲ့ရပြီးနောက်မှသာ လူသားအရင်းအမြစ် (HR) ကဏ္ဍတွင် အလုပ်တစ်ခု ရရှိခဲ့သည်။ "အဆိုးရွားဆုံး အခိုက်အတန့်တွေကတော့ လူတွေ့စစ်ဆေးမှုတွေ၊ အရည်အချင်းစစ်ပွဲတွေ၊ တင်ပြချက်တွေ အဆင့်ဆင့်လုပ်ဆောင်ပြီးမှ နောက်ဆုံးမှာ အဝယ်မခံရဘူးဆိုတဲ့ မက်ဆေ့ခ်ျရောက်လာပြီး အစကနေ ပြန်စရတဲ့အချိန်တွေပါပဲ" ဟု သူမက ပြန်ပြောင်းပြောပြသည်။ လက်ရှိတွင် ဖင်လန်၌ ရေရှည်အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်နေသူ ပေါင်း ၁၄၀,၀၀၀ ခန့်ရှိနေပြီး ယခင်နှစ်ထက် ၂၅,၀၀၀ ခန့် ပိုမိုမြင့်တက်လာကြောင်း သိရသည်။

(၂) နိုင်ငံခြားသားနောက်ခံရှိသူများ စစ်မှုထမ်းခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ပါလီမန်တွင် မေးခွန်းထုတ်

ဖင်လန်နိုင်ငံသားများပါတီ (Finns Party) မှ လွှတ်တော်အမတ် ဂျိုအာကင် ဗီဂီလီယပ်စ် (Joakim Vigelius) က နိုင်ငံခြားသားနောက်ခံရှိသည့် နိုင်ငံသားအချို့ စစ်မှုထမ်းရန် ပျက်ကွက်နေမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး အန်တီ ဟက်ကန်နင် (Antti Häkkänen) ထံသို့ ပါလီမန်မှတစ်ဆင့် စာဖြင့် မေးခွန်းထုတ်ထားကြောင်း Iltalehti က ဖော်ပြသည်။

စစ်တပ်ဗိုလ်ကြီးတစ်ဦး၏ ပြောကြားချက်အရ ဗန်တာ (Vantaa) မြို့တွင် အာရပ်နှင့် ဆိုမာလီဘာသာစကားပြောသည့် အမျိုးသားအများစုသည် သတ်မှတ်ထားသော စစ်ဆေးဆင့်ခေါ်သည့်နေ့တွင် တက်ရောက်ရန် ပျက်ကွက်ခဲ့ကြပြီး၊ ဖင်လန်ဘာသာစကားပြောသူများတွင်မူ ပျက်ကွက်မှုနှုန်း ၁၇ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိကြောင်း သိရသည်။ သို့သော် ဖင်လန်စစ်တပ် (Defence Command) ဘက်ကမူ စစ်မှုထမ်းများကို လူမျိုးစုနောက်ခံအလိုက် ကိန်းဂဏန်းအချက်အလက် စာရင်းဇယားများ ကောက်ယူစုဆောင်းထားခြင်း မရှိကြောင်း ဖြေကြားထားသည်။

(၃) အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသူလေး တစ်နှစ်အတွင်း ယူရိုသန်းကြွယ်သူဌေး ဖြစ်လာ

စီးပွားရေးတက္ကသိုလ် (Hanken School of Economics) မှ ကျောင်းသူ Vera Nettebrock သည် သူမ၏ စုဆောင်းငွေ ယူရို ၄,၀၀၀ ဖြင့် Veloide အမည်ရှိ ဆံကေသာထိန်းသိမ်းမှု လုပ်ငန်းငယ် (Start-up) တစ်ခုကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ရာမှ ယခုအခါ ယူရိုသန်းချီတန်သော စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ကြောင်း Talouselämä က ဖော်ပြသည်။ သူမ၏ ထုတ်ကုန်သည် ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ အလှကုန်အရောင်းဆိုင်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သော Lyko တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ရောင်းအားအကောင်းဆုံး ပစ္စည်းဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ သူမအား ဟယ်လ်ဆင်ကီမြို့၏ "အငယ်တန်း လူငယ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ဆု" ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

ဖင်လန်အရှေ့ပိုင်းတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် အပူချိန် ၃၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ကျော်လွန်

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

ဖင်လန်နိုင်ငံတွင် ယနေ့ (ဗုဒ္ဓဟူးနေ့) ၌ ယခုနှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် အပူချိန် ၃၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ကို ကျော်လွန်သွားခဲ့ကြောင်း မိုးလေဝသပညာရှင်များက ပြောကြားသည်။ ဖင်လန်အရှေ့ပိုင်း Ilomantsi ဒေသတွင် အပူချိန် ၃၀.၂ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထိ ရှိခဲ့ပြီး ၎င်းသည် ယခုကဲ့သို့ မေလလယ်ပိုင်းအတွက် ပုံမှန်ထက် ထူးခြားစွာ စောစီးစွာ ပူနွေးလာခြင်းဖြစ်သည်။

မိုးလေဝသဌာနက ဖင်လန်အရှေ့ပိုင်းဒေသများအတွက် အပူရှိန်သတိပေးချက်နှင့် မိုးသက်မုန်တိုင်းသတိပေးချက်များကို ထုတ်ပြန်ထားရသည်။ သို့သော် တစ်နိုင်ငံလုံး ပူပြင်းခြင်းမဟုတ်ဘဲ အနောက်ဘက်ဒေသများတွင်မူ အေးမြနေဆဲဖြစ်ရာ အရှေ့နှင့်အနောက် အပူချိန်ကွာဟချက်မှာ ၁၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထိ ရှိနေပြီး ရက်သတ္တပတ်ကုန်တွင် မိုးရွာသွန်းကာ အပူရှိန် ပြန်လည်လျော့ကျသွားနိုင်ကြောင်း သိရသည်။

ဒရုန်းသတိပေးချက်ကြောင့် '112 Suomi' App ဒေါင်းလုဒ်ဆွဲမှု အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိ

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

မကြာသေးမီက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ဒရုန်း (Drone) အန္တရာယ် သတိပေးချက်များကြောင့် ဖင်လန်အာဏာပိုင်များ၏ အရေးပေါ်ဖုန်းဆော့ဖ်ဝဲဖြစ်သော "112 Suomi" သည် Apple App Store နှင့် Google Play တို့တွင် အခမဲ့ဆော့ဖ်ဝဲများအနက် ဒေါင်းလုဒ်ဆွဲမှုအများဆုံးအဖြစ် ထိပ်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိသွားကြောင်း Yle News က ဖော်ပြသည်။ Google Play တစ်ခုတည်းတွင်ပင် သုံးစွဲသူ တစ်သန်းကျော် ဒေါင်းလုဒ်ရယူထားပြီး ဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့သည့် သောကြာနေ့က ယူစီမာ (Uusimaa) ဒေသတွင် ဒရုန်းသတိပေးချက် ထုတ်ပြန်စဉ်အတွင်း လူဦးရေအများအပြား တစ်ပြိုင်နက်အသုံးပြုမှုကြောင့် ဆော့ဖ်ဝဲလ်စနစ်တွင် နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုအနည်းငယ် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော်လည်း အာဏာပိုင်များက ချက်ချင်းပြန်လည်ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ အရေးပေါ်အခြေအနေများတွင် မိမိတို့ တည်နေရာကို စစ်တပ်နှင့် ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များထံ တိုက်ရိုက်ပေးပို့နိုင်ရန်အတွက် အဆိုပါ App ကို နောက်ဆုံးဗားရှင်းသို့ အမြဲတမ်း အဆင့်မြှင့်တင်ထားရန် အရေးပေါ်တုံ့ပြန်ရေးအေဂျင်စီက နှိုးဆော်ထားသည်။

အလုပ်လက်မဲ့များအတွက် ပညာသင်ကြားခွင့်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများကို အစိုးရ ဖြေလျှော့ပေးမည်

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်နေသူများ အလုပ်လက်မဲ့ထောက်ပံ့ကြေးငွေ ဆုံးရှုံးရမည့် အန္တရာယ်မရှိဘဲ လွတ်လပ်စွာ ပညာသင်ကြားခွင့်ရရှိစေရန်အတွက် လက်ရှိကျင့်သုံးနေသော တင်းကျပ်သည့် စည်းမျဉ်းများနှင့် ရုံးလုပ်ငန်းအဆင့်ဆင့် (Bureaucracy) များကို ဖြေလျှော့ပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အလုပ်သမားဝန်ကြီး မာတီရပ်စ် မာတင်နင် (Matias Marttinen) က ဝန်ခံပြောကြားလိုက်သည်။

ဥပဒေကြမ်းအသစ်အရ အသက် ၂၅ နှစ်ထက်ကြီးသော အလုပ်လက်မဲ့များသည် အဖွင့်တက္ကသိုလ် (Open University) များတွင် ပညာသင်ကြားခွင့် ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး အစိုးရထောက်ပံ့ကြေး ဖြတ်တောက်ခံရမည် မဟုတ်ပေ။ ယခင်က အလုပ်လက်မဲ့များအနေဖြင့် ပညာသင်ကြားခြင်း၊ လူမှုရေးလုပ်အားပေးခြင်း သို့မဟုတ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအသေးအမွှား လုပ်ကိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် ထောက်ပံ့ကြေးများ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ဖြစ်စဉ်များ ရှိခဲ့သဖြင့် စနစ်ကို ပိုမိုရိုးရှင်းအောင် ပြင်ဆင်ခြင်းဖြစ်ပြီး လာမည့်ဆောင်းဦးတွင် စတင်ကျင့်သုံးမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း အစိုးရအနေဖြင့် အလုပ်အကိုင်အသစ်ပေါင်း ၁၀၀,၀၀၀ ဖန်တီးပေးမည့် ရည်မှန်းချက်ကိုမူ စွန့်လွှတ်မည်မဟုတ်ကြောင်း ဝန်ကြီးက ဆိုသည်။

အငြင်းပွားဖွယ်ရာ "ကာလတိုအလုပ်အကိုင်ခန့်အပ်မှုဥပဒေ" ကို ပါလီမန်အတည်ပြု

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

ဖင်လန်ပါလီမန်သည် အလုပ်သမားသမဂ္ဂများနှင့် အတိုက်အခံပါတီများ၏ ပြင်းထန်သော ကန့်ကွက်မှုများအကြားမှ အလုပ်သမားခန့်အပ်မှုဆိုင်ရာ ဥပဒေအသစ်ကို ၉၃ မဲ - ၇၈ မဲဖြင့် အတည်ပြုလိုက်သည်။

ဥပဒေအသစ်အရ အလုပ်ရှင်များသည် အလုပ်သမားတစ်ဦးနှင့် ပထမဆုံးအကြိမ်ချုပ်ဆိုသည့် ၁ နှစ်သက်တမ်းရှိ ယာယီအလုပ်အကိုင်စာချုပ် (Fixed-term contract) များကို အထူးအကြောင်းပြချက် ပေးစရာမလိုဘဲ အလုပ်မှရပ်စဲခွင့် သို့မဟုတ် သက်တမ်းတိုးရန် ငြင်းပယ်ခွင့် ရှိသွားမည်ဖြစ်သည်။ အစိုးရဘက်က ဤဥပဒေသည် အသေးစားနှင့် အလတ်စား စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ အလုပ်သမားအသစ် ခန့်အပ်ရန် သတ်မှတ်ချက်ကို လျှော့ချပေးခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ အလုပ်သမားသမဂ္ဂများကမူ ဤဥပဒေသည် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများနှင့် လုပ်ငန်းခွင် တန်းတူညီမျှမှုကို ထိခိုက်စေပြီး လုပ်ငန်းခွင်လုံခြုံမှုကို ဖျက်ဆီးရာရောက်ကြောင်း ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ကန့်ကွက်ထားကြသည်။

အိမ်ရာချေးငွေ သက်တမ်းကို နှစ် ၄၀ အထိ တိုးမြှင့်ပေးမည့် အစိုးရ၏ အစီအစဉ်အပေါ် ဗဟိုဘဏ် သတိပေး

ဟယ်လ်ဆင်ကီ၊ မေ ၂၀

အစိုးရက အိမ်ခြံမြေစျေးကွက် ပြန်လည်ဦးမော့လာစေရန်နှင့် ပထမဆုံးအကြိမ် အိမ်ဝယ်ယူသူများ အဆင်ပြေစေရန်အတွက် အိမ်ရာချေးငွေ (Mortgages) များ၏ အမြင့်ဆုံးပြန်လည်ပေးဆပ်ရမည့် သက်တမ်းကို နှစ် ၄၀ အထိ တိုးမြှင့်ခွင့်ပြုလိုက်သော်လည်း၊ ဖင်လန်ဗဟိုဘဏ် (Bank of Finland) ကမူ ဤဆုံးဖြတ်ချက်အပေါ် ပြင်းထန်စွာ သတိပေးလိုက်သည်။

ဗဟိုဘဏ် ဘုတ်အဖွဲ့ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ Marja Nykänen က ချေးငွေသက်တမ်း ရှည်လျားသွားခြင်းသည် လက်ရှိအချိန်တွင် အိမ်ခြံမြေစျေးကွက်ကို လျင်မြန်စွာ လှုံ့ဆော်နိုင်မည်မဟုတ်ဘဲ၊ ရေရှည်တွင် အိမ်စျေးနှုန်းများကို ပိုမိုမြင့်တက်စေကာ မိသားစုများကို အကြွေးနွံထဲသို့ ပိုမိုနစ်မွန်းစေပြီး တစ်နိုင်ငံလုံး၏ စီးပွားရေးကို တုံ့ဆိုင်းသွားစေနိုင်ကြောင်း ထောက်ပြထားသည်။ အစိုးရသည် ဗဟိုဘဏ်၏ ကန့်ကွက်ချက်များကို နားမထောင်ဘဲ ယခုကဲ့သို့ အတည်ပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်သော်လည်း၊ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များ (ဥပဒေအရ Nordea ဘဏ်ကဲ့သို့) ကမူ ဤဖြေလျှော့မှုကို ကြိုဆိုကြပြီး ၎င်းက စားသုံးသူများ၏ လစဉ်ပေးချေမှုကို လျော့နည်းစေကာ စီးပွားရေးကို လှုံ့ဆော်နိုင်မည်ဟု ယူဆကြသည်။