**၀၉.၀၁.၂၀၂၆ ** ဖင်လန်သတင်းစာများ၏ ခေါင်းစီးသတင်းများ

သောကြာနေ့ထုတ် သတင်းစာများမှ ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ အာတိတ်ဒေသ စိန်ခေါ်မှုများ၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် လူမှုစီးပွားဆိုင်ရာ သတင်းများကို အကျဉ်းချုပ် တင်ပြပေးလိုက်ပါသည်။

၁။ ဒေါ်နယ်ထရန့်၏ ဂရင်းလန်းခြိမ်းခြောက်မှုနှင့် ဖင်လန်၏ ရေခဲခွဲသင်္ဘော သဘောတူညီချက်

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်၏ ဂရင်းလန်း (Greenland) ကျွန်းအပေါ် နယ်ချဲ့လိုသော သဘောထားများနှင့် ခြိမ်းခြောက်မှုများသည် ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ ရေခဲခွဲသင်္ဘော (Icebreaker) တည်ဆောက်ရေး သဘောတူညီချက်အပေါ် အရိပ်မည်းများ မိုးလာစေသည်ဟု Helsingin Sanomat က သုံးသပ်ထားသည်။

• သဘောတူညီချက်: ဖင်လန်သည် အမေရိကန်အတွက် ရေခဲခွဲသင်္ဘော ၁၁ စင်းအထိ တည်ဆောက်ပေးရန် သဘောတူထားပြီး ၂၀၂၈ ခုနှစ်တွင် စတင်ပေးပို့ရမည်ဖြစ်သည်။

• စိုးရိမ်မှု: အဆိုပါသင်္ဘောများကို အမေရိကန်က အာတိတ်ဒေသတွင် စစ်သင်္ဘောများသဖွယ် အသုံးပြုလာနိုင်ခြေရှိခြင်းကြောင့် ဖင်လန်အနေဖြင့် မလိုလားအပ်သော နိုင်ငံရေးအနေအထားတစ်ခုသို့ ရောက်ရှိသွားနိုင်ကြောင်း အယ်ဒီတာ့အာဘော်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

၂။ အာတိတ်စက်ဝိုင်းအတွင်းမှ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု အခက်အခဲ

ဖင်လန်မြောက်ပိုင်း လာပ်လန် (Lapland) ဒေသတွင် ဆေးရုံကွန်ရက်များ လျှော့ချခံရခြင်းကြောင့် ဝေးလံခေါင်ဖျားဒေသရှိ မိခင်များအတွက် စိုးရိမ်စရာ ဖြစ်လာသည်။

• ဖြစ်စဉ်: Ylläsjärvi ရွာမှ အမြွှာကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တစ်ဦးသည် လမစေ့ဘဲ ဗိုက်နာလာရာ အနီးဆုံးဆေးရုံဖြစ်သည့် Rovaniemi သို့ ၂ နာရီကြာ ကားမောင်းသွားရမည့် အခြေအနေရှိခဲ့သည်။

• ရလဒ်: ဆေးရုံသို့မရောက်မီ လမ်းခရီးတွင်ပင် ကလေးများကို မွေးဖွားခဲ့ရပြီး ၎င်းတို့မှာ ဖင်လန်နိုင်ငံသမိုင်းတွင် လမ်းခရီး၌ မွေးဖွားခဲ့သမျှ အသေးငယ်ဆုံး ကလေးများ (အလေးချိန် ၉၀၀ ဂရမ်နှင့် ၁ ကီလိုဂရမ်ခန့်သာရှိ) ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၃။ အလုပ်အကိုင် အပြောင်းအလဲနှင့် အသက် ၇၀ အထိ အလုပ်လုပ်ကိုင်လိုမှု

ဖင်လန်နိုင်ငံသည် လက်ရှိတွင် အီးယူ (EU) အတွင်း အလုပ်လက်မဲ့နှုန်း အမြင့်ဆုံး နိုင်ငံဖြစ်နေပြီး ၎င်းသည် အလုပ်သမားများ၏ အလုပ်ပြောင်းလိုစိတ်ကို လျော့နည်းစေသည်။

• စစ်တမ်း: Barona ၏ စစ်တမ်းအရ ၃၄ ရာခိုင်နှုန်းသောသူများသာ အလုပ်ပြောင်းရန် စဉ်းစားနေပြီး ၎င်းသည် ယခင်နှစ်များထက် လျော့နည်းသွားခြင်းဖြစ်သည်။

• ပင်စင်: အနာဂတ်တွင် အသက် ၇၀ အထိ အလုပ်ဆက်လုပ်ရမည်ဟု ခန့်မှန်းသူ ၃၆ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရှိလာသော်လည်း လူအများစုမှာ ထိုအသက်အရွယ်အထိ အလုပ်လုပ်ရမည့်အပေါ် စိုးရိမ်မှုရှိနေကြသည်။

၄။ ပြင်းထန်သော ဖျားနာမှုကြောင့် ဝင်ငွေထိခိုက်မှု (ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများ ပိုမိုခံစားရ)

University of Turku ၏ လေ့လာမှုအရ ပြင်းထန်သော ရောဂါ သို့မဟုတ် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှုကြောင့် ရေရှည်ဝင်ငွေ ဆုံးရှုံးမှုများ ရှိနေကြောင်း သိရသည်။

• ခွဲခြားမှု: ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူ (Immigrant) များသည် တစ်နှစ်လျှင် ပျမ်းမျှ ယူရို ၄,၀၀၀ ခန့် ဝင်ငွေဆုံးရှုံးနေရပြီး ဖင်လန်နွယ်ဖွားများမှာမူ ယူရို ၂,၆၀၀ ခန့် သာ ဆုံးရှုံးကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။

• အကြောင်းရင်း: ၎င်းမှာ မျိုးရိုးနောက်ခံကြောင့်မဟုတ်ဘဲ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများသည် ပိုမိုပင်ပန်းပြီး အာမခံချက်မရှိသော အလုပ်များကို လုပ်ကိုင်နေရခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

၅။ AI နည်းပညာ သုံးစွဲမှု အခြေအနေ

Barona ၏ စစ်တမ်းအရ ဖင်လန်နိုင်ငံရှိ အလုပ်သမား ၃၂ ရာခိုင်နှုန်း (သုံးပုံတစ်ပုံခန့်) သာ အလုပ်ခွင်တွင် Artificial Intelligence (AI) ကို အပတ်စဉ် အသုံးပြုကြသည်။

• ကျား/မ ကွာဟမှု: အမျိုးသား ၃၆ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် အမျိုးသမီး ၂၇ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သာ သုံးစွဲကြပြီး အမျိုးသားများက AI ကို ပိုမိုအသုံးပြုကြောင်း တွေ့ရသည်။

• ၄၉ ရာခိုင်နှုန်းသော လူများမှာ AI အသုံးပြုမှုအပေါ် အကောင်းမြင်သဘောထား ရှိကြသည်။